|
|
|
Powrót
Nastolatki czują potrzebę nauki wchodzenia w życie bez rodzicielskiego
kierownictwa: pomoc ze strony rodziców jest często widziana jako
wtrącanie się; rodzicielska troska odbierana jako traktowanie ich jak
dziecka; rady rodziców interpretowane jako rządzenie się.
- Zaakceptuj niespokojność i niezadowolenie.
Jest to wiek pełen przeciwieństw i niespójności. Nie jest niczym
nienormalnym, jesli nastolatek zachowuje się w sposób zmienny i nieprzewidywalny
np.: skacze od skrajności do skrajności, zwalcza jakieś odruchy,a następnie
je akceptuje, kocha rodziców i nienawidzi ich, itp.
- Unikaj prób bycia nazbyt rozumiejącym.
Unikaj stwierdzeń takich, jak: "Doskonale wiem co czujesz". Nastoaltki
czują się osobami niepowtarzalnymi, jedynymi w swoim rodzaju. Ich uczucia
są dla nich czymś nowym, osobistym i prywatnym. Odbierają siebie jako istoty
złożone i tajemnicze, i są autentycznie zmartwieni, gdy w oczach innych ich przezycia
wydają się tak oczywiste, naiwne i proste. Bardzo delikatnym zadaniem rodziców
jest uwzględnienie ich potrzeb w tym zakresie.
- Rozróżniaj między akceptacją zachowania a aprobatą - tolerancja a sankcjonowanie.
Rodzice mogą tolerować nielubiane zachowanie (np. fryzurę dziecka) bez sankcjonowania, aplauzu czy zachęt w tym kierunku.
- Rozmawiaj i działaj jak dorosły.
Nie rywalizuj z nastolatkiem zachowując się tak, jak on lub używając
młodzieżowego języka. Nastolatki umyślnie przyjmują styl życia inny od swoich rodziców i jest to częścią
procesu kształtowania się ich tożsamości. W ten sposób rozpoczyna się
stopniowe odłączanie się od rodziców. Imitowanie ich stylu i języka spycha ich do jeszcze głębszej
opozycji.
- Wspieraj nastolatka i podtrzymuj jego silne strony
Ograniczaj swe komentarze dotyczące wad nastolatka. Przypominanie o brakach
może poważnie zahamować komunikację między nastolatkiem a rodzicem. Długofalowym zadaniem rodzica jest stworzenie takiej relacji i dostarczenie
nastolatkowi takich doświadczeń, które wzmacniają charakter i budują osobowość.
- Unikaj podkreślania słabych stron.
Ból odczuwany przy obnażaniu słabych stron, dokuczaniu i zniewagach, gdy pochodzą one od rodzica - trwa dłużej.
- Pomóż nastolatkowi samodzielnie myśleć.
Nie wzmacniaj zależności. Używaj języka, który pomaga rozwinąć niezależność:
"To twój wybór"; "Sam zdecyduj o tym"; "Ty możesz wziąć za to odpowiedzialność";
"To twoja decyzja". Rodzice powinni zachęcać do samodzielnych decyzji
i podawania w wątpliwość zdania rówieśników.
- Prawda połączona ze współczuciem buduje miłość.
Nie koryguj z pośpiechem przeinaczonych twoim zdaniem faktów. Rodzic
o ciętym języku nie nauczy respektu dla prawdy. niektórzy rodzice przesadnie
dążą do udowodnienia doładnie gdzie, kiedy i dlaczego mieli rację.
Często nastolatkowie reagują na tego typu wypowiedzi uporem i zawziętością.
Czasem prawda, używana po to, by jej dowieść, może zamienić się w zabójczą dla rodzinnych stosunków
broń.
- Respektuj potrzebę odosobnienia i prywatności.
Wymaga to zachowania nieco dystansu, co może okazać się trudne
do zrealizowania dla rodziców.
- Unikaj frazesów i prawienia kazań.
Próbuj rozmawiać, a nie wygłaszać wykłady. Unikaj stwierdzeń w rodzaju:
"Jak byłem w Twoim wieku"; "To mnie rani bardziej niż ciebie".
- Unikaj etykietkowania.
"Ania jest głupia i leniwa; ona nigdy do niczego nie dojdzie." Takie właśnie etykietkowanie prowadzi do samospełniających się przepowiedni.
Dzieci mają tendencję do dostosowywania się do tego, co myślą o nich rodzice.
- Unikaj dwuznacznych wypowiedzi.
Stwierdzenie rodzica do nastolatka powinno zawierać jedną inforamcję: jasny
zakaz, pełne dobrej woli pozwolenie lub otwarty wybór.
- Unikaj skrajności.
Zarówno "dokręcanie śruby", jak i dawanie zupełnej wolności nie jest właściwe.
- Zachowaj poczucie humoru.
|
